Văn Việt
Trước yêu cầu ngày càng cao của thị trường hội nhập, hoạt động du lịch cộng đồng Lâm Đồng cần chuyên nghiệp hóa để góp phần khai thác hiệu quả giá trị văn hóa bản địa, tạo sinh kế bền vững cho người dân vùng nông thôn nói chung, vùng đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng.
Nguồn vốn quý từ 3 loại hình tiềm năng
Theo Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch, Lâm Đồng là nơi cộng cư và sinh sống lâu đời của hơn 40 dân tộc anh em, trong đó có các dân tộc bản địa K’Ho, Mạ, M’nông, Chăm, Churu, Ê đê cùng nhiều dân tộc Mường, Tày, Thái, Mông di cư đến từ phía Bắc đã hình thành nên nền văn hóa đa dạng, giàu bản sắc. Đây là nguồn vốn quý để phát triển du lịch cộng đồng, giúp du khách tham quan, tìm hiểu văn hoá truyền thống trong sinh hoạt, khám phá và trải nghiệm hoạt động sản xuất nông nghiệp của cộng đồng các dân tộc địa phương. Bên cạnh đó với địa hình phần lớn cao nguyên và đất đỏ bazan màu mỡ, khí hậu mát mẻ thuận lợi để phát triển các vùng chuyên canh cây công nghiệp lâu năm như cà phê, chè, điều, tiêu, mắc ca; các vùng chuyên canh rau, hoa ôn đới, các vườn cây ăn trái và cây lâm nghiệp phát triển rừng.
Trên cơ sở tài nguyên sẵn có, tỉnh Lâm Đồng đang chú trọng phát triển ba loại hình du lịch cộng đồng gắn với các hoạt động sản xuất nông nghiệp, du lịch cộng đồng gắn với làng nghề truyền thống và du lịch cộng đồng gắn với đời sống văn hóa dân tộc thiểu số. Đặc biệt có nhiều lễ hội cồng chiêng, cúng thần suối, mừng lúa mới, cúng bến nước của người K’Ho, M’Nông, Chu Ru, Mạ, lễ hội thác Pongour, lễ hội Katê của người Chăm tại nhóm đền tháp Pô Sah Inư…diễn ra hàng năm thu hút đáng kể lượng khách du lịch đến với cộng đồng.
Đến nay, khu vực Lâm Đồng ngàn hoa xây dựng 10 mô hình điểm, làng nghề du lịch cộng đồng như: Làng K’Long, xã Hiệp Thạnh; thôn Đưng K’Si, xã Lạc Dương; Điểm du lịch Avocado Farm thôn Quảng Lợi, xã Quảng Lập; Làng truyền thống dân tộc Chu Ru ở xã Quảng Lập, Điểm du lịch cộng đồng Tà Nung…Tại khu vực Lâm Đồng đại ngàn đã lựa chọn 9 thôn thí điểm mô hình du lịch cộng đồng tham quan, trải nghiệm như N’Jiêng, Bu Koh, làng dân tộc Mông, Yok Nâm Nung, Cư Jut; Đắk G’long …với các dịch vụ lửa trại, cồng chiêng, ẩm thực truyền thống…Và khu vực Lâm Đồng biển xanh đã xây dựng mô hình kết nối di sản văn hóa phi vật thể “Nghề làm gốm của người Chăm” trong hành trình du lịch di sản Bình Đức - Bình Tiến; các mô hình tham quan trải nghiệm sản xuất, chế biến thanh long…
Vượt khó để chuyên nghiệp hóa
Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch, Lâm Đồng cũng đã phân tích những khó khăn, hạn chế trong quá trình phát triển các loại hình du lịch cộng đồng trên địa bàn. Đó là cuộc sống ở thôn, buôn còn nhiều khó khăn, kinh phí đầu tư vật chất ban đầu để phát triển du lịch cộng đồng vượt khả năng nhiều hộ dân. Hầu hết các hộ dân còn hạn chế về cách thức, quy trình tổ chức, đón tiếp du khách; chưa nắm bắt lợi ích từ các dịch vụ du lịch tại nhà. Trong khi đó, đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức tham mưu, quản lý nhà nước về lĩnh vực du lịch cộng đồng tại cơ sở còn thiếu, đa số kiêm nhiệm, chưa được đào tạo chuyên môn về lĩnh vực du lịch, thiếu kinh nghiệm thực tiễn nên việc tuyên truyền, vận động, hướng dẫn hỗ trợ người dân chưa hiệu quả.
Mặt khác, sự liên kết, hỗ trợ của các doanh nghiệp du lịch và cộng đồng dân cư chưa có cơ chế chia sẻ lợi ích công bằng, hợp lý. Nhiều điểm du lịch cộng đồng tạo được sức hút đối với du khách, nhưng cơ sở vật chất phục vụ thiếu hiệu quả; chưa có nhà đầu tư, nhân lực quản lý cũng như vận hành. Đa số các mô hình du lịch cộng đồng hiện nay tự phát, dẫn đến công tác quản lý, bảo vệ tài nguyên còn gặp nhiều khó khăn.
Thiết nghĩ theo chúng tôi, để chuyên nghiệp hóa theo TCVN 13259:2020 và đáp ứng yêu cầu về chất lượng dịch vụ du lịch cộng đồng của ASEAN, tỉnh Lâm Đồng ban hành chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đầu tư, giảm bớt khó khăn của cộng đồng, góp phần đa dạng hóa sản phẩm, kết nối tour, tuyến du lịch trong và ngoài tỉnh.
Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Đồng tiếp tục chủ trì tổ chức Đoàn công tác khảo sát, học tập kinh nghiệm tại các địa phương tổ chức thành công nhiều mô hình du lịch cộng đồng, trở thành điểm đến hấp dẫn khách du lịch.
UBND các xã, phường, đặc khu là nơi gần gũi với đồng bào, nắm bắt được tiềm năng, thế mạnh du lịch cộng đồng của địa phương, tiếp tục chủ trì, phối hợp với các cấp, ngành liên quan để tham mưu triển khai, nhân rộng các mô hình du lịch cộng đồng tiêu biểu của tỉnh Lâm Đồng sớm đạt tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế trong chiến lược phát triển chuyên nghiệp hóa trước mắt cũng như lâu dài./.
THANG 1.2025
